Cuộc chiến tranh thế giới lần thứ hai (1941-1945) đã gây nên một thảm họa kinh hoàng đối với nhân loại. Trong chưa đầy nửa thập niên, gần như cả châu Âu chìm trong máu lửa và sự hủy diệt. Khoảng bảy mươi triệu người đã bị chết, hàng nghìn thành phố bị hủy hoại và gây ảnh hưởng nặng nề tới cuộc sống của hàng chục quốc gia trong suốt một thời gian dài.
Liên Xô là đất nước bị tàn phá nặng nề nhất với hơn 27 triệu người hy sinh, những thành phố lớn và những công trình văn hóa mang tầm vóc của nhân loại hầu như bị hủy diệt. Chiến tranh đã đẩy nền kinh tế quốc dân của Liên Xô đến mức kiệt quệ, khốn cùng. Nhưng từ trong đau thương và chết chóc, nhân dân Liên Xô đã dũng cảm đứng lên với sức mạnh tự lực, tự cường quyết bảo vệ từng tấc đất của Tổ quốc. Những khẩu hiệu
“Không thể lùi, đằng sau là Matxcơva”, “Mẹ - Tổ quốc kêu gọi”… đã trở thành mệnh lệnh bảo vệ đất nước của gần 250 triệu nhân dân Liên Xô.
Khi cuộc chiến tranh nổ ra, cùng với đội ngũ các nhà báo, rất nhiều nhà văn, nhà thơ đã có mặt ở chiến trường, tham gia cùng với quân đội trên chặng hành trình giải phóng Liên Xô, giải phóng châu Âu. Chính vì vậy, tác phẩm của họ mang đậm hơi thở của chiến tranh, mang tính thời sự nóng hổi của từng trận đánh và nhịp đập cuộc sống thời chiến của nhân dân.